Milenyum Problemleri: Yang-Mills Teorisi

Klasik mekaniğin Newton kanunlarının makroskopik dünyada geçerliliğine benzer şekilde, kuantum fiziğinin kanunları da basit parçacıkların dünyasında geçerliliğe sahiptir. Yaklaşık yarım asır önce, Yang ve Mills, geometride de bulunan yapıları kullanan basit parçacıkları tanımlamak için dikkate değer yeni bir iskelet (çatı) geliştirdiler. Yang-Mills kuantum teorisi şu an çoğu basit parçacık teorisinin temelini oluşturmakta ve tahminleri çoğu laboratuvarda denenmiştir, ama matematiksel altyapısı hala belirsizdir.

Basit parçacıkların güçlü etkileşimlerini açıklamada başarılı bir kullanıma sahip Yang-Mills teorisi, “kütle aralığı” denen çok ince bir kuantum mekanik özelliğe dayanıyor: klasik dalgalar ışık hızında hareket etse de, kuantum parçacıkları pozitif kütlelere sahiptir. Bu özellik fizikçiler tarafından deneylerle kanıtlandı ve bilgisayar simülasyonları ile onaylandı, ama teorik açıdan hala anlaşılamamıştır. Yang-Mills teorisinin ve kütle aralığının varlığının ispatında bir gelişmenin olabilmesi, hem fizik hem de matematik de yeni temel fikirlerin ortaya çıkışını gerektirmektedir.

Resmi sitesi: http://www.claymath.org/millennium/Yang-Mills_Theory/

Problemin resmi açıklaması: (pdf) (ingilizce) http://www.claymath.org/millennium/Yang-Mills_Theory/yangmills.pdf

Reklamlar

Bir Cevap Yazın

Please log in using one of these methods to post your comment:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Google+ fotoğrafı

Google+ hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Connecting to %s